İNŞAAT MALZEMELERI / GÜNCEL MEVZUAT

Yapı Malzemelerinde Sistem 3+ ve Çevresel Performans Beyanı

20 Şubat 2026 tarihli yönetmelik değişikliği, yapı malzemelerinin performans değerlendirme çerçevesine Sistem 3+ modelini ekledi. Çevresel sürdürülebilirlik bilgilerinin performans beyanlarına yansıması, ilgili standartların revizyonu ve geçiş süreciyle birlikte izlenmeli.

2026 değişikliği ne getirdi?

Yapı Malzemeleri Yönetmeliğinde yapılan değişiklik, 20 Şubat 2026 tarihli ve 33174 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının açıklamasına göre düzenleme, Performansın Değişmezliğinin Değerlendirilmesi ve Doğrulanması sistemlerine “Sistem 3+” adı verilen yeni bir model ekledi. Yönetmeliğin Ek-5 tablosu bu kapsamda yenilendi.

Değişiklik aynı zamanda yapı malzemelerinin beyan edilmesi gereken temel karakteristikleri arasına çevresel sürdürülebilirliği dahil ediyor. Ancak bu gelişme, piyasadaki her ürün için aynı çevresel verinin 20 Şubat günü itibarıyla tek biçimde sunulmaya başladığı şeklinde okunmamalı. Bakanlık duyurusu, ilgili standartların revizyonu ve geçiş süreçlerinin tamamlanmasının ardından performans beyanlarında çevresel sürdürülebilirlik bilgilerinin yer alacağını belirtiyor.

Sistem 3+ neden tedarikçiyi ilgilendiriyor?

Yapı malzemelerinde performans beyanı, ürünün temel karakteristiklerine ilişkin beyan edilen değerleri ortak bir teknik dilde sunar. CE işaretlemesi de ürünün tabi olduğu düzenleme çerçevesinde bu beyan ve uygunluk süreciyle birlikte değerlendirilir. Ticaret Bakanlığının Türkiye Ürün Kuralları Veri Tabanı, yönetmeliğin performans beyanı, CE işaretlemesi, iktisadi işletmeci yükümlülükleri ve piyasa gözetimi konularını kapsadığını açıklıyor.

Yeni Sistem 3+, veri toplama, modelleme ve yazılım kullanımına dayalı bir değerlendirme yaklaşımı olarak tanımlanıyor. Tedarikçi bakımından bunun anlamı, yalnızca ürünün fiziksel özelliklerini değil, üreticinin sunduğu performans belgesinin hangi değerlendirme sistemi ve teknik şartnameye dayandığını da izlemektir. Sistem numarasını ezbere yazmak yerine ürün grubuna uygulanan güncel standart ve geçiş düzeni kontrol edilmelidir.

Performans beyanında hangi eşleşmeler kontrol edilmeli?

Satın alma dosyasında ürünün ticari adı ile performans beyanındaki benzersiz tanımlama kodu, tip veya model bilgisi ve kullanım amacı birbiriyle uyumlu olmalı. Beyanı düzenleyen imalatçı, üretim yeri veya yetkili temsilci bilgileri ile ürün etiketindeki bilgiler karşılaştırılmalıdır. Beyan edilen performans değerlerinin teknik şartnamede istenen karakteristiklerle aynı ölçü birimi ve sınıflandırma üzerinden ifade edilmesi önemlidir.

CE etiketi görülmesi, ürünün proje için teknik olarak yeterli olduğunu tek başına göstermez. Örneğin ısı yalıtımı, yangına tepki, mekanik dayanım veya su geçirimsizlik gibi hangi karakteristiğin kritik olduğu kullanım yerine göre değişebilir. Proje ve şartname hangi performansı istiyorsa, beyan o kriter bakımından okunmalı; ilgisiz bir CE etiketiyle uygunluk sonucu çıkarılmamalıdır.

Geçiş sürecinde belge yönetimi

Üretici ve tedarikçiler, ürün gruplarını ilgili uyumlaştırılmış teknik şartnamelerle eşleştiren bir envanter oluşturabilir. Her ürün için performans beyanının sürümü, yayımlanma tarihi, kullanılan değerlendirme sistemi ve varsa onaylanmış kuruluş bilgisi kaydedilebilir. Standart veya mevzuat güncellendiğinde hangi stok ve teklif dosyalarının yeniden kontrol edileceği böylece görülebilir.

Çevresel sürdürülebilirlik verileri için de kaynağı belirsiz pazarlama ifadeleri yerine üreticinin resmî performans belgesi ve ilgili teknik yöntem esas alınmalı. “Çevreci”, “düşük karbonlu” veya “yeşil ürün” gibi genel ifadeler, ölçüm sınırı ve yöntem açıklanmadan ihale kriterini karşıladığı varsayılmamalıdır.

ARF için teklif ve teslim kontrolü

ARF A.Ş. teklif aşamasında şartname kriterlerini performans beyanındaki satırlarla eşleştirmeli; teslim aşamasında aynı ürün kodu, etiket ve belge sürümünün geldiğini doğrulamalıdır. Distribütörden alınan dosya üretici kaynağıyla karşılaştırılmalı ve bağlantılar teslim tarihi itibarıyla arşivlenmelidir.

Sistem 3+ ve çevresel sürdürülebilirlik uygulamasının ürün bazındaki etkisi, ilgili standardın revizyonuna ve geçiş takvimine göre değişebilir. Bu nedenle her ürün için güncel Resmî Gazete, Bakanlık duyurusu ve teknik standart birlikte incelenmelidir.

Anahtar kelimeler

Sistem 3+, yapı malzemeleri, performans beyanı, çevresel sürdürülebilirlik, CE işareti, inşaat malzemesi tedariki

Meta açıklaması

2026 Yapı Malzemeleri Yönetmeliği değişikliğiyle gelen Sistem 3+ yaklaşımını, çevresel performans beyanını ve tedarikçi belge kontrollerini inceleyin.

Yayın bilgisi

Yayın tarihi: 4 Eylül 2026. Bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık değildir.

Tüm haberlere dön